'లోపలిమాట’లో దార్ల కవితపై విల్సన్ రావు కొమ్మవరపు గారి విశ్లేషణ..

 ప్రముఖ కవి విమర్శకులు, కవి  విల్సన్ రావు కొమ్మవరపు గారు నవ మల్లెతీగ మాసపత్రికలో  ‘లోపలిమాట’  పేరుతో ఒక శీర్షిక నిర్వహిస్తున్నారు. ఒక కవిత తీసుకొని ఆ కవి లేదా కవయిత్రి జీవిత విశేషాలను, సాహిత్య కృషిని సంక్షిప్తంగా సమగ్రంగా పరిచయం చేస్తూనే, ఆ కవితను తనదైన దృక్పథంతో లోతుగా విశ్లేషిస్తున్నారు. సాహిత్య చరిత్రకు, సాహిత్య విమర్శల వికాసానికి ఈ శీర్షిక ఎంతగానో సహకరిస్తుంది. ఈనెల నవ మల్లెతీగ మాసపత్రిక, అక్టోబర్ 2026, పుటలు: 17- 19 (103 వ సంచిక) లో నా కవిత ‘ఎన్నాళ్ళీ దృష్టి మరల్చే కళ?’ కవితను పరిచయం చేసి చక్కటి విశ్లేషణను అందించారు. 

అందుకు వీరికి నా హృదయపూర్వకమైన కృతజ్ఞతలు. తమ పత్రికలో ప్రచురించిన పత్రిక సంపాదకులకు, యాజమాన్యానికి నా ధన్యవాదాలు. ఈ కవితను మొదట ప్రచురించిన ప్రజాశక్తి దినపత్రిక సంపాదకులకు, ముఖ్యంగా సత్యాజి గారికి నాకు కృతజ్ఞతలు. ఈరోజుల్లో ముద్రణ పత్రికలు తగ్గిపోతున్న తరుణంలో ఈ పత్రిక రెగ్యులర్ గా రావడమే కాకుండా, ఉత్తమ సాహిత్యాన్ని అందిస్తున్నందుకు పత్రికా నిర్వాహకులకు నా హృదయపూర్వక అభినందనలు, శుభాకాంక్షలు. పత్రిక కావలసినవారి సౌకర్యార్థం చందా వివరాలను పంపించవలసిన ఫోన్ నెంబర్ కూడా పెడుతున్నాను. సంవత్సర చందా రూ.280/- మాత్రమే. ఫోన్: 9246415150.

...

(పూర్తి వ్యాసం...ఆ పత్రిక సౌజన్యంతో...)

  భుజం మీద మతం, నుదుటి మీద కులం..ఇదే నేటి ఇజం

   తెలుగు సాహిత్య విమర్శారంగంలో నిరంతర అన్వేషణ, సామాజిక నిబద్ధత మూర్తీభవించిన అరుదైన విద్వత్ శిఖరం ఆచార్య దార్ల వెంకటేశ్వరరావు గారు. కవిగా, విమర్శకుడిగా, పరిశోధకుడిగా, విద్యావేత్తగా తెలుగు అకడమిక్ రంగాన్ని విస్తృత పరిచిన బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి. ఒకవైపు విశ్వవిద్యాలయ తరగతి గదుల్లో సంప్రదాయ సాహిత్యపు మూలాలను బోధిస్తూనే, మరోవైపు సమకాలీన సామాజిక ఉద్యమాల తాత్వికతను సిద్ధాంతీకరించిన అక్షర తపస్వి.

     1990ల నాటి సామాజిక ఉద్యమాల్లో భాగంగా వెలువడిన ‘మాదిగ చైతన్యం’ (1997) ఉపసంపాదకత్వం నుంచి మొదలుకొని, డా. ఎస్.టి. జ్ఞానానందకవి ‘ఆమ్రపాలి’ పరిశీలనతో పరిశోధనారంగంలో అడుగుపెట్టిన ఆయన కలం ఏనాడూ విరామం ఎరుగదు. ‘దళిత తాత్త్వికుడు’ (2004), ‘నెమలి కన్నులు’ (2016) వంటి సంపుటాలతో వచన కవిత్వంలో ఆర్ద్రతను, పదునైన అభివ్యక్తినీ నింపిన దార్ల గారు, ‘దార్లమాట’ (2021) ద్వారా శతక ప్రక్రియలోనూ తనదైన ముద్ర వేశారు. ‘దళిత సాహిత్యం - మాదిగ దృక్పథం’ (2008), ‘బహుజన సాహిత్య దృక్పథం’ (2012), ‘పునర్మూల్యాంకనం’ (2010), ‘వీచిక’ (2009) వంటి విమర్శనా గ్రంథాల ద్వారా దళిత, బహుజన సాహిత్యానికి శాస్త్రీయమైన విమర్శనా ప్రమాణాలను నెలకొల్పారు. సిద్ధాంతాల పరంగా మార్క్సిజం పట్ల సానుభూతి ఉన్నప్పటికీ, పుట్టిన నేలకు సంబంధించిన దేశీయ అవసరాలను, అస్తిత్వ ఆకాంక్షలను గుర్తెరిగి దళిత-బహుజన భావజాలాన్ని బలంగా నమోదు చేశారు.

    వీరి రచనలు కేవలం తెలుగుకే పరిమితం కాకుండా ‘Voice of Dalit’, ‘Cultural Identity and Dalit Literature’ రూపంలో ఆంగ్లంలోకి అనువాదమై అంతర్జాతీయ పాఠకులకు సైతం దళిత సౌందర్యశాస్త్రాన్ని పరిచయం చేశాయి. 2023లో వెలువడిన ‘నెమలి కన్నులు’ (ఆత్మకథ - బాల్యం) వారి జీవితంలోని అనుభవాల లోతులను సాహితీ ప్రపంచం ముందుంచింది.

     కేవలం రచయితగానే కాక, హైదరాబాదు విశ్వవిద్యాలయం (HCU) తెలుగు శాఖలో ఆచార్యులుగా ఆయన అకడమిక్ రంగంలో తెచ్చిన సంస్కరణలు విప్లవాత్మకమైనవి. యూజీసీ ప్రవేశపెట్టిన ‘ఛాయిస్ బేస్డ్ క్రెడిట్ సిస్టమ్’ (CBCS) స్ఫూర్తిని అందిపుచ్చుకుని, కేవలం మార్కుల కోసమే కాకుండా విద్యార్థుల్లో ఉద్యోగ, అనువర్తిత నైపుణ్యాలు పెరిగేలా ఎం.ఏ. స్థాయిలో ‘పరిశోధన గ్రంథ రచనా నైపుణ్యాలు’, ‘సృజనాత్మక నైపుణ్యాలు’, ‘దళిత సాహిత్యం’, ‘ప్రవాసాంధ్ర సాహిత్యం’ వంటి వినూత్న కోర్సులను ప్రవేశపెట్టిన మార్గదర్శి. సాహిత్యాన్ని.. జీవితానికి, ఉపాధికి, సామాజిక న్యాయానికి వారధిగా మలచిన గొప్ప అధ్యయనశీలి ఆచార్య దార్ల వెంకటేశ్వరరావు గారు. ఇటీవల ఆయన రాసిన “ఎన్నాళ్ళీ దృష్టి మరల్చే కళ?’’ కవితపై విశ్లేషణ ‘నవ మల్లెతీగ’ మాసపత్రిక పాఠకులకు ప్రత్యేకం.

_____________________________

 

ఎన్నాళ్ళీ దృష్టి మరల్చే కళ?

 

నా చేతిలో

ఎప్పుడూ ఏదొక దరఖాస్తే

రేషన్ కార్డు కోసమో,

ఆధార్‌లో పేరు సరిచేయించుకోవడానికో,

పింఛన్ కోసమో,

ఆరోగ్యశ్రీ కోసమో,

ఓటుని నిలబెట్టుకోవడం కోసమో...

నా జీవితాన్ని

ఒక కిటికీ ముందు నిలబెట్టి

నువ్వు నిశ్చింతగా వేడుక చూస్తుంటావు.

‘సర్వర్ పనిచేయడం లేదు…’

అనే ఒక్క వాక్యం

నా రోజంతా మింగేస్తుంది.

వేలిముద్ర పడదు.

ఓటీపీ రాదు.

తలుపు తెరుచుకోదు.

ఒక యంత్రం నన్ను గుర్తుపట్టే వరకూ

నేను మనిషినని కూడా నిరూపించుకోవాల్సిందే.

నా చేతిలోని టోకెన్,

కౌంటర్ దగ్గర వినిపించే సంఖ్యలే

నా ప్రపంచమైపోతాయి.

నువ్వు నా భుజం మీద మెల్లగా

ఒక మతాన్ని ఉంచుతావు.

నా నుదుటిపై ఒక కులాన్ని రాస్తావు.

నా చుట్టూ ఒక ప్రాంతాన్ని గీస్తావు.

చివరికి

ఒక జెండాను నా చేతిలో పెట్టి

“ఇదే నీ దేశం’’ అనీ అంటావు.

నేను

ఆ జెండా రంగుల గురించే

వాదిస్తూ ఉంటాను.

నా ఇంటి పొయ్యిలో

మంట ఆరిపోయిందన్న వాస్తవాన్ని

గమనించలేను.

నా బిడ్డ

ఉద్యోగ ప్రకటన కోసం

ప్రతిరోజూ వార్తాపత్రికను తిరగేస్తున్న

వాడి ఆందోళనను చూడలేను

నా తండ్రి మందుల సీసాలో

పెరుగుతున్న ఖాళీనీ నేను చూడలేను.

నా ఊరి చెరువు

రోజుకో అడుగు చొప్పున

మాయమవుతోందన్న నిజాన్నీ

ఎవరూ చెప్పరు.

ఒకరోజు

సినిమానే దేశమవుతుంది.

మరొకరోజు

ఒక వ్యాఖ్యే యుద్ధమవుతుంది.

ఇంకోరోజు

సోషల్ మీడియానే నా కోపానికి చిరునామా!

 

అంతలోనే

ఒక చట్టం

నా జీవితంలోకి నిశ్శబ్దంగా ప్రవేశిస్తుంది.

ఒక హక్కు

నా చేతిలోంచి శబ్దం చేయకుండా జారిపోతుంది.

నేను మాత్రం

హ్యాష్‌ట్యాగ్‌లతో గెలిచానని

నన్ను నేనే అభినందించుకుంటాను.

 

అప్పుడు అర్థమవుతుంది

నన్ను ఓడించింది నీ బలం కాదు,

నా దృష్టిని మరల్చే నీ కళ.

ఎన్నాళ్ళిలా…ఏదొకనాడు

నేను క్యూలో నిల్చున్న మనిషిని కాను.

ప్రశ్న అడగడం నేర్చుకుంటున్న పౌరుడినవుతాను.

 

ప్రజాస్వామ్యం

ఓటు వేసిన రోజుతో ముగిసే పండుగ కాదనీ,

ప్రతి రోజూ అధికారాన్ని ప్రశ్నించే

సజీవమైన జ్ఞాపకమనీ గుర్తు చేస్తాను.

 

ఆ జ్ఞాపకం మేల్కొన్న రోజు

సర్వర్లు మాత్రమే కాదు,

మౌనాలూ పనిచేయడం మొదలుపెడతాయి.

కార్డుల కంటే ముందు మనిషి కనిపిస్తాడు.

జెండాల కంటే ముందు ఆకలి కనిపిస్తుంది.

నినాదాల కంటే ముందు నిజమే వినిపిస్తుంది.

 

ఆ రోజు

తలవంచి క్యూలో నిల్చున్న “నన్ను” కాదు,

తలెత్తి ప్రశ్నించే ఓ పిడికిలిని చూస్తావు.

-డా.దార్ల వెంకటేశ్వరరావు

___________________________

  వర్తమాన సమాజంలోని సగటు పౌరుడి బతుకు చిత్రాన్ని, రాజకీయ వంచనలను అత్యంత పదునుగా ఆవిష్కరించిన ఈ కవిత అద్భుతమైనది, సమకాలీనమైనది.

  ఆధునిక కాలంలో సాంకేతికత పేరిట సామాన్యుడు ఎదుర్కొంటున్న ఇబ్బందులను, వారి దృష్టిని అసలైన సమస్యల నుంచి మరలించే పాలకుల పద్ధతులను నిలదీస్తూనే... ప్రజాస్వామ్యంలో సగటు మనిషి తలెత్తి ప్రశ్నించే స్థాయికి ఎలా ఎదుగుతాడో ఈ కవిత ఎంతో స్పష్టంగా చూపిస్తుంది. ఈ చైతన్యం నేడు ప్రపంచవ్యాప్తంగా నడుస్తున్న 'జెన్ జీ' (Gen Z) యువతరపు ఉద్యమ స్ఫూర్తికి కూడా అచ్చమైన ప్రతిబింబంగా నిలుస్తుంది.

  ఈ కవితావస్తువు నేటి నయా-ఉదారవాద, డిజిటల్ యుగంలో సామాన్యుడికి ఎదురవుతున్న అస్తిత్వ వేదన. రాజ్యాంగం పౌరుడికి కల్పించిన హక్కులను పక్కనబెట్టి, పాలకుల వ్యవస్థలు సగటు మనిషిని కేవలం పథకాల కోసం దరఖాస్తులు పట్టుకుని గంటల తరబడి ‘క్యూ’లో నిలబడే ఒక అర్జీదారుడిగా మార్చేశాయి.

  కవిత ప్రారంభమే నిత్యం ఎంతోమంది అనుభవిస్తున్న, చూస్తున్న అత్యంత సహజమైన వాస్తవంతో మొదలవుతుంది. నా చేతిలో ఎప్పుడూ ఏదో ఒక దరఖాస్తు వుంటూనే ఉంటుందని, రేషన్ కార్డు కోసమో, ఆధార్‌లో పేరు మార్పు కోసమో, పింఛను, ఆరోగ్యశ్రీ లేదా ఓటును కాపాడుకోవడం కోసమో నిత్యం పోరాడాల్సి వస్తోందని కవి చెప్తారు. ఈ క్రమంలో “సర్వర్ పనిచేయడం లేదు” అనే ఒక్క మాట సగటు మనిషి రోజంతటినీ మింగేస్తుంది. వేలిముద్ర పడక, ఓటీపీ రాక, ఒక యంత్రం తనను గుర్తుపట్టేంత వరకు తాను మనిషినని కూడా నిరూపించుకోవాల్సిన దుస్థితి ఏర్పడుతోంది.

  ఆధునిక సాంకేతికత పేరిట మనిషి ఉనికిని ఎంత తేలికగా పరిగణిస్తున్నారో చెప్పడానికి కవి వాడిన ఈ యంత్రాల సాంకేతిక  పరిభాష చాలా బలంగా హృదయాలను తాకుతుంది. ఇటువంటి దైనందిన ఇబ్బందుల్లో మగ్గుతున్న పౌరుడిని హెచ్చరిస్తూ, వ్యవస్థలు అతడి దృష్టిని అసలైన బతుకు సమస్యల నుంచి ఎలా పక్కకు మళ్లిస్తున్నాయో కవి ఎంతో చమత్కారంగా, లోతుగా వివరించారు.

  ప్రజలపై మతాన్ని రుద్దడం, నుదుటిపై కులాన్ని రాయడం, చుట్టూ ప్రాంతీయ హద్దులు గీయడం, చివరికి చేతిలో ఒక జెండా పెట్టి ఇదే నీ దేశం అని చెప్పడం ద్వారా... ప్రజలను భావోద్వేగాల పరంపరలో తడిపేస్తారు. దాంతో ప్రజలు ఆ జెండా రంగుల గురించే వాదించుకుంటూ ఉండిపోతారు కానీ, తమ ఇంట్లో పొయ్యిలో మంట ఆరిపోయిందన్న నిజమైన ఆకలిని గమనించలేరు.

  ఉద్యోగ ప్రకటనల కోసం ప్రతిరోజూ పేపరు తిరగేస్తున్న బిడ్డల ఆందోళనను, మందుల సీసాలో పెరుగుతున్న ఖాళీతో కుమిలిపోతున్న తండ్రి బాధను, ఊరి చెరువు రోజుకో అడుగు చొప్పున మాయమవుతున్న పర్యావరణ నష్టాన్ని ఎవరూ పట్టించుకోరు. ఒకరోజు సినిమానే దేశమవుతుంది, మరోరోజు ఒక చిన్న వ్యాఖ్యే పెద్ద యుద్ధమవుతుంది, సోషల్ మీడియానే కోపానికి చిరునామా అవుతుంది. ఇలాంటి చిల్లర గొడవల్లో, హ్యాష్‌ట్యాగ్‌ల పోరాటాల్లో గెలిచామని భ్రమపడుతున్న సమయంలోనే... ఒక చట్టం నిశ్శబ్దంగా వచ్చి ఒక హక్కును లాక్కెళ్ళిపోతుంది. అప్పుడు గానీ పౌరుడికి అర్థం కాదు—తన్ను ఓడించింది పాలక వ్యవస్థల బలం కాదు, తన దృష్టిని అసలు సమస్యల నుంచి పక్కకు మళ్లించే వారి కళ అని!

ఈ కవితా నిర్మాణం, రూపకాల అల్లిక ఎంతో నాటకీయంగా ఉంది. శిల్పపరంగా చూస్తే, కవిత ప్రారంభంలో డిజిటల్ సమస్యలతో నలిగిపోయే సగటు మనిషి నిస్సహాయత నుంచి మొదలై, మధ్యలో మతం, కులం, మీడియా మాయాజాలాన్ని విశ్లేషిస్తూ, చివరకు ప్రశ్నించే పౌరుడిగా మారే వరకు ఒక క్రమమైన పెరుగుదల కనిపిస్తుంది. అలాగే డిజిటల్ యంత్రాల ముందు మనిషి పడే వేదనను, భావోద్వేగాల మాయలో బందీ అయిన స్థితిని పక్కపక్కనే నిలిపి కవి సమాజంలోని అసమానతలను కళ్లముందుంచారు.

ఇందులో ‘క్యూలో నిలబడడం’ అనేది విధేయతకు గుర్తు అయితే, ‘తలెత్తి ప్రశ్నించడం’ అనేది చైతన్యానికి గుర్తు. ఈ మార్పునే కవి శిల్పసౌందర్యంగా ఆవిష్కరించారు.

  ఇందులోని అభివ్యక్తి, ప్రతీకలు నిత్య జీవిత దృశ్యాలకు చాలా దగ్గరగా ఉన్నాయి. సాంకేతిక భాష అయిన ఓటీపీ, వేలిముద్రలు, టోకెన్లు, సర్వర్లు వంటి పదాలను కవి వాడిన తీరు... డిజిటల్ నియంత్రణలో నలిగిపోతున్న మనిషి ఉనికిని స్పష్టంగా చూపుతుంది.

  అలాగే భుజం మీద మతం, నుదుటి మీద కులం, చేతిలో జెండా అని చెప్పిన ఊహలు అత్యంత శక్తివంతమైన దృశ్యాలుగా నిలుస్తాయి. పాతకాలపు కష్టమైన పదాలు గానీ, సంక్లిష్టమైన అలంకారాల భారం గానీ లేకుండా, నిత్యం మన వాడుకలో ఉండే సరళమైన భాషతోనే లోతైన కవితాత్మక పదును తీసుకురావడం ఈ కవి శైలిలోని ప్రత్యేకత.

  ముఖ్యంగా ఈ కవితలో ‘సర్వర్, ఆధార్, పింఛన్, ఓటీపీ, టోకెన్, కౌంటర్, సోషల్ మీడియా, హ్యాష్‌ట్యాగ్’ వంటి ఆంగ్ల పదాలను వాడటం అనేది ఆధునిక కవితా నిర్మాణంలో వస్తున్న ఒక గొప్ప మార్పుకు సూచిక.

  ఒకప్పుడు కవిత్వం అంటే గ్రాంథికమో లేక కేవలం ప్రకృతి వర్ణనలతో కూడిన గ్రామీణ భాషో ఉండేది. కానీ నేటి సామాన్యుడి రోజువారీ  అనుభవాలు ఈ డిజిటల్ పరిభాషతో ముడిపడి ఉన్నాయి. ఓటీపీ రాకపోవడం, సర్వర్ పనిచేయకపోవడం అనేవి నేటి సగటు మనిషి నిజమైన బాధలు. వాటికి అచ్చతెలుగు అనువాదాలు వెతికితే ఆ అనుభవంలో ఉండే నిజాయితీ, తాజాదనం దెబ్బతింటాయి. అందుకే కవి ఆ ఆంగ్ల పదాలను ఫ్యాషన్ కోసం కాకుండా, సగటు మనిషి వేదనను యథాతథంగా ఆవిష్కరించడానికి, అలాగే సాంకేతికత పేరిట జరుగుతున్న ఆధిపత్యాన్ని ప్రశ్నించడానికి ఒక ఆయుధంగా వాడుకున్నారు. ఇది నేటి యువ కవులకు ఒక గొప్ప పాఠం. ఆంగ్ల పదాలను ఎలా పడితే అలా వాడకూడదని, అనుభవంలోని నిజాయితీని చెప్పడానికి, సమాజంలోని యాంత్రికతను ఎత్తిచూపడానికి మాత్రమే వాడాలని ఈ కవితలో దార్ల గారు చెప్పకనే చెప్పారు.

  అలాగే కేవలం ఆక్రోశాన్ని నింపడం కాకుండా, ఆలోచనను రేకెత్తించే రీతిలో కవిత్వాన్ని ఎలా నడపాలో కూడా నేటి యువతకు ఇది దిశానిర్దేశం చేస్తుంది.

ఈ కవితలో వ్యక్తమైన లోతైన చైతన్యాన్ని నేడు ప్రపంచవ్యాప్తంగా రూపుదిద్దుకుంటున్న జెన్ జీ (Gen Z) ఉద్యమాల పోరాట నమూనాతో నేరుగా ముడిపెట్టి చూడవచ్చు. సాంకేతికతనే ఆయుధంగా మలచుకోవడం ఈ తరం ప్రత్యేకత. పాలక వ్యవస్థలు సోషల్ మీడియాను, హ్యాష్‌ట్యాగ్‌లను ప్రజల దృష్టి మరల్చడానికి వాడుతుంటే... నేటి జెన్ జీ యువత అదే వేదికల ద్వారా నిజమైన సమస్యలను బట్టబయలు చేస్తూ అధికారాన్ని నిలదీస్తోంది.

  కవి ఆవేదన చెందినట్లు మతం, కులం, ప్రాంతం, రాజకీయ పార్టీల జెండాల చుట్టూ తిరిగే పాత నమూనాను జెన్ జీ తిరస్కరిస్తోంది. “జెండాల కంటే ముందు ఆకలి, కార్డుల కంటే ముందు మనిషి” అనే సూత్రంతో నిరుద్యోగం, పర్యావరణ వినాశనం, హక్కుల హరణంపై వీధుల్లోకి వస్తోంది. ప్రభుత్వాలు ఇచ్చే హామీల కోసం క్యూలో నిలబడే బాధితుల్లా కాకుండా, ప్రశ్నించే పౌరులుగా మారే ఈ క్రమం జెన్ జీ ఉద్యమాల్లో స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది.

  ఈ కవిత ముగింపు కూడా సరిగ్గా అలాంటి ఒక గొప్ప ప్రజాస్వామ్య మేల్కొలుపునే ఆవిష్కరిస్తుంది. ప్రజాస్వామ్యం అంటే ఐదేళ్లకోసారి ఓటు వేసి ఊరుకునే పండుగ కాదని, అది ప్రతిరోజూ అధికారాన్ని ప్రశ్నించే సజీవమైన జ్ఞాపకమని కవి ఉద్బోధిస్తారు. ఆ జ్ఞాపకం మేల్కొన్న రోజు సర్వర్లు మాత్రమే కాదు, ప్రజల మౌనాలు కూడా మాట్లాడటం మొదలుపెడతాయి. రాజ్యాంగ కార్డుల కంటే ముందు మనిషి కనిపిస్తాడు, రంగుల జెండాల కంటే ముందు ఆకలి కనిపిస్తుంది, రాజకీయ నినాదాల కంటే ముందు పచ్చి నిజమే వినిపిస్తుంది. ఆ రోజు తలవంచి క్యూలో నిల్చున్న సగటు జీవిని కాక, తలెత్తి ప్రశ్నించే ఒక పిడికిలిని ఈ వ్యవస్థ చూస్తుందని కవి చెప్పిన తీరు అత్యంత ప్రభావవంతమైనది.

వర్తమాన సంక్షోభాన్ని కవిత్వంలోకి ఎలా ఆవహింపజేయాలో, ఆధునిక పరిభాషను కవితాత్మక అస్త్రంగా ఎలా మలచుకోవాలో ఆచార్య దార్ల వెంకటేశ్వరరావు గారు ఈ కవిత ద్వారా కళ్లకు కట్టినట్లుగా నిరూపించారు. దృష్టి మరల్చే రాజకీయాల మాయను పటాపంచలు చేస్తూ, ప్రశ్నించే కొత్త తరానికి దిశానిర్దేశం చేసిన నేటి కాలానికి ఎంతో అవసరమైన ఒక గొప్ప సామాజిక సందేశం.

-విల్సన్ రావు కొమ్మవరపు

  89854 35515