నేను... అమ్మ గర్భం నుండే పుట్టాను!
నేను కూడా
ఈ విశ్వంలోని ప్రతి ప్రాణిలాగే,
సహజంగా, సంతోషంగా,
అమ్మ గర్భం నుండే పుట్టాను.
ఒక మానవుడిగా,
కేవలం ఒక మామూలు మానవుడిగా
నేనెవరి తల నుండో పుట్టలేదు
నేనెవరి భుజాల నుండో పుట్టలేదు
నేనెవరి తొడల నుండో పుట్టలేదు
నేనేవరి పాదాల నుండో పుట్టలేదు
ప్రకృతి నుండే జ్ఞానం
పరిసరాలనుండే జ్ఞానం
అవసరాలు సృష్టించిన అనుభవం నుండే జ్ఞానం
జ్ఞానం నా సొంతం కాదనెలా చెప్తాను?
నేను
కేవలం అమ్మ గర్భం నుండే పుట్టాను.
ఆమె రక్తాన్ని, ఆమె మాంసాల్ని,
ఆమె ప్రేమనీ, ఆమె వేదననీ పంచుకొని
ఒక ప్రాణంగా రూపుదిద్దుకున్నాను
నా పుట్టుకలో ఏ మంత్రం లేదు,
ఏ తంత్రం లేదు,
ఏ కులం లేదు, ఏ వర్గం లేదు.
నేను మాత్రమే
ఈ భూమిని పాటించడానికి పుట్టలేదు
ప్రేమాప్యాయతలు అమ్మానాన్నల వారసత్వం
బాధ్యతలెవరో ఏర్పరిచినవి కాదు
నా కుటుంబ సుఖదుఃఖాల నుండి పుట్టుకొచ్చినవి
నేనొక అధికారాన్ని కాదు
నేనొక అనురాగాల పందిరిని మాత్రమే!
నేను అవసరాల్ని వ్యాపారం చేయాలని
నేనెక్కడినుండో రాలేదు
బలహీనతల్ని వ్యాపారం చేయాలని
నాకెవరూ ఏ వాణిజ్య సూత్రాల్నీ నేర్పించి పంపించలేదు
జీవితం నేర్పిన పాఠాల్లో
పరస్పర సహకారంలో
పరస్పర అవసరాల్లో
పొదుపునీ నేర్చుకున్నాం.
ఇచ్చిపుచ్చుకోవడమూ నేర్చుకున్నాం
అవసరాల్ని అనేక మార్గాల్లో తీర్చుకున్నాం
ఒకరిపై మరొకరి దోపిడీకోసం
తొడల నుంచి పుట్టి వ్యాపారం కాదిది!
ఇది పరస్పర సహకార అనుభవ సూత్రం!
నేను సేవ చేయడానికే రాలేదు
సేవ చేయడమే నా తలరాతని
నా నుదుటిపై ఎవ్వరూ రాయలేదు
పనుల నైపుణ్యంలో
పరిసరా శుభ్రతలో
పరప్పర సహజీవనంలో
ఒక్కొక్కరిదొకో పని!
ఏదీ శాశ్వతం కాదు
ఏదీ శిలా శాసనం కాదు
ఏదీ దైవ నిర్దేశం అసలే కాదు!
పసిపిల్లల్ని
మలమూత్రాల నుండి శుభ్రం చేసిచ్చిన
అమ్మెంత పరమ పూజ్యురాలు?
సమాజాన్ని పవిత్రం చేసే ‘సేవ’ కూడా పరమ పూజ్యనీయమే!
పవిత్రత-అపవిత్రతలన్నీ
మనిషి మనసులో నింపుకున్న
శాశ్వతంగా ప్రవహించే మలిన రక్త స్వభావం!
మనకు మనం నింపుకుని ప్రవహింపజేసుకునే మురిగినీటి బాంధవ్యాలు!
సేవ తలరాత కాదు
సేవ పాదాల నుండి పుట్టలేదు
సమాజ కల్యాణం నుండి పుట్టింది!
నేను… అమ్మ గర్భం నుండే పుట్టాను.
ఆమె గుండె చప్పుడులో
నాకు సమానత్వ సంగీతమే వినిపించింది.
ఆమె పాలలో
నాకు స్వేచ్ఛనే రుచి చూపించింది.
ఆమె కళ్ళలో
నాకు ఆత్మగౌరవమే కనిపించింది.
నన్ను సేకుడను
నన్ను శ్రామికుడను
నన్ను దళితుడను
నన్ను వృత్త కళాకారుడను
నన్ను నువ్వేమని పిలిచినా,
నేనీ దేశ మూలవాసిని
నేనీ సింధునాగరికతను
ఈ మట్టి సాక్షిగా, ఈ ఆకాశం సాక్షిగా,
నా పుట్టుకలోని సహజత్వాన్ని,
నా మానవత్వాన్నే చాటిచెబుతున్నాను.
నేను అమ్మ గర్భం నుండే పుట్టాను!
నేనే మహాపురుషుని దేహ భాగాల నుండీ పుట్టలేదు!
నేనే మహాపురుషుని పాదాల నీడలో
చుక్కలా జారిన వాడిని కాదు
నా జననం
ఏ దేహ భాగం కథలోని ఉపమానం కాదు
నా శ్వాస
ఏ శాస్త్రపు శ్లోకానికి బంధువు కాదు
నేను పుట్టింది
ఒక మానవ దేహం పడే నొప్పి నుండి
ఒక తల్లిదండ్రుల ప్రేమ నుండీ!
ఈ విభజన ఎక్కడి నుంచొచ్చింది?
అది కథల్లో పుట్టింది
అది భయాల్లో పెరిగింది
అది అధికారం కోసం నిలబడింది
సత్యం మాత్రం
అనుభవంలో ఉంటుంది
సత్యం మాత్రం నిశ్శబ్దంలో వినిపిస్తుంది
నన్ను కథలలో కట్టేశారు
నా జీవితం వాళ్ళ పురాణం కాదు
నా పేరు
ఏ దేహ భాగానికీ బంధీ కాదు
నా ఆత్మ
నా శరీరంలోనే పుట్టింది
నేను
మానవుడి నుండే పుట్టాను
అదే నా సత్యం
అదే నా గర్వం
అదే నా గళం
అదే నా ఆత్మగౌరవం!
నేను
పాదాల దుమ్మును కాదు
అగ్నికణాన్ని!
నేను
వేదం కాదు, పాదం కాదు
తల కాదు, తొడకాదు
నేనొక మానవుణ్ణి
నేనొక నిలువెత్తు మానవత్వాన్ని!
***
నేను ప్రకృతినొక తల్లిగా భావించాను
శిలలతో తలపడ్డాను.. శిల్పాన్ని చేసింది
కరువుతో పోరాడాను.. కడలిలా పొంగింది
నా ఆకలి తీర్చమని
పకృతిని వేడుతూ గాయపరిచాను
ఆ గాయం నుండి తీపి ఫలాన్ని ప్రసాదించింది
కారుచీకటి అడవుల్లో దారి తప్పాను
మిణుగురు వెలుగై చేయి పట్టుకుని నడిపింది
ఎర్రని ఎండలో నిలువెల్లా కాలిపోయాను
నీలి మేఘమై నా మీద దయచూపింది
నేను సంధించిన బాణాని
విలువకట్టి తన గుండెనే బహుమతిగా ఇచ్చింది
తడారిన గొంతుతో ఆకాశాన్ని మొక్కాను
కురిపించిన వానతో నా దాహం తీర్చింది
నా అన్వేషణ అంతా ప్రకృతిపై ఆధిపత్యం కోసమే నేమో అనుకున్నాను
అది అపారమైన ప్రేమను తెలుసుకోవడం కోసం
అమ్మలా నాలోని శక్తిని బయటకు తీసింది
ప్రకృతి ఓ గర్జించే మేఘమవుతుంది..
ప్రకృతి లాలించే సమీరమవుతంంది
నా అజ్ఞానపు అరుపులను భరించే
మౌన గంభీరమవుతుంది
అమ్మా…ప్రకృతి మాతా….
మట్టివి..
నువ్వే ఆకాశానివి
చివరకు నేను కలిసిపోయే నీ శాశ్వత గర్భానివి.
నేను గెలిచానని గర్వపడ్డ ప్రతిసారీ
ఓడిన బిడ్డను తల్లి హత్తుకున్నట్టు హత్తుకున్నావు
నువ్వు కేవలం ప్రకృతివి కావు….
నా ఉనికిని కాపాడే ఏకైక దృశ్య దైవానివి!
***
చరిత్ర గాయాల నుండి పుట్టిన
నేనొక ధిక్కార స్వరాన్ని
సత్యాన్వేషణలో నేనొక భౌతిక సత్యాన్ని!
నా కళ్లలో కదలాడే కలలు
ఏ ఆకాశపు దేవతల దయాభిక్షా కావు
గాలిని పీల్చే నా ఊపిరితిత్తులు
ఏ దేవతలకూ తలవంచవు.
ఈ గాలి నా పూర్వీకుల శ్వాస
ఈ నేల నా తాతముత్తాతల వారసత్వంగా ప్రవహించిన రక్తం క్షేత్రం!
నా నరాల్లో ప్రవహించే ఎర్రని లావా
మీ వర్ణాల సంకెళ్లను కరిగించే అగ్నిధార
నా పాదముద్రలు
ఈ నేల మీద అపవిత్రపు చారలు కావు
బీడు భూమిని పులకింపజేసే వర్షపు జల్లులు!
నా చెమట చుక్కలు రాలితేనే
నేల తలవంచి ధాన్యపు గింజలను ప్రసవిస్తుంది.
నేను పంజరంలో చిక్కుకున్న పక్షిని కాను
శిఖరాలను తాకే నిలువెత్తు ఆత్మగౌరవాన్ని
రాళ్లను పిండి చేసే శ్రమ శక్తిని
నేను మనిషిని... కేవలం మనిషిని!
నేను మీరు పిలిచే ఆది మానవుడ్ని!
నేను మీరు పిలిచే శ్రామికుడ్ని!
నేను మీరు పిలిచే గిరిజనుడ్ని!
నేను
మీరు పిలిచే దళితుడ్ని!
నేను మీరు పిలిచే బహుజనుడ్ని!
నేను మనిషిని... నేను కేవలం మనిషిని!!
డా.దార్ల వెంకటేశ్వరరావు.
(3.5.2026, నినాదం దినపత్రిక సాహిత్య అనుబంధం ‘లహరి’ సౌజన్యంతో)
