"Voice of a Dalit: The Poetry of Darla Venkateswara Rao, Published by Prestige Books International, New Delhi, this book is available at Flifkart. ఎం.ఏ., విద్యార్థులకు మీ టైమ్ టేబుల్ ప్రకారం క్లాసులు జరుగుతాయి. TL-426: Indian Literature క్లాసులు మధ్యాహ్నం 12.00 గంటల నుండి 1.00 వరకు జరుగుతాయి.

08 ఫిబ్రవరి, 2026

దార్ల మాట.. సామాజిక చైతన్య నీతి.. శతక పరిమళం...( ఒక స్పందన)

 దార్ల మాట..

సామాజిక చైతన్య నీతి.. శతక పరిమళం...

తెలుగు సాహిత్య ప్రక్రియల్లో 'శతకం' ఒక విశిష్టమైన స్థానాన్ని సంతరించుకుంది. భక్తి, నీతి, వైరాగ్యాలను సామాన్యుడికి సైతం అర్థమయ్యేలా చేరవేయడంలో శతక కవుల కృషి అనన్యసామాన్యం. నేడు సమాజం విలువలు కోల్పోయి, యాంత్రిక జీవనంలో కొట్టుమిట్టాడుతున్న తరుణంలో, డా. దార్ల వెంకటేశ్వరరావు గారు రచించిన 'దార్ల మాట' శతకం ఒక చల్లని వెన్నెల జల్లులా, నైతిక మార్గదర్శిలా ఆవిర్భవించింది. ఈ శతకంలోని పద్యాలను, అందలి అంతరార్థాలను పరిశీలిస్తే రచయిత సామాజిక బాధ్యత, మానవీయ కోణం స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి.

రచయిత ఈ శతకంలో కుటుంబ వ్యవస్థకు పెద్దపీట వేశారు. "తల్లి తండ్రి నిలుచు సాటి త్యాగ శీలములేదు / అన్ని అందగ నున్న చో భయము లేదు" అని చెబుతూ తల్లిదండ్రుల గొప్పతనాన్ని చాటిచెప్పారు. రామాయణ గాథలోని రాముడి పితృవాక్య పరిపాలనను, భరతుని సోదర ప్రేమును నేటి కాలానికి అన్వయిస్తూ ఆయన రాసిన పద్యాలు అద్భుతం. ముఖ్యంగా "అమ్మ వలె నీవు మమతను పంచగలుగు / ఆడ పడుచును గౌరవ పరచ వలయు" అన్న పద్యం నేటి సమాజంలో స్త్రీ పట్ల ఉండాల్సిన గౌరవాన్ని నొక్కి చెబుతోంది.

మిత్రత్వం అంటే ఎలా ఉండాలో చెబుతూ, భాగవతంలోని కృష్ణ-కుచేల మైత్రిని ఉదహరించిన తీరు అమోఘం. "ఆప దందున ఆదుకొను నట్టి వాడె / మంచి మిత్రుడని తెలియు మనువ పందు". సంపదలు ఉన్నప్పుడే కాదు, ఆపదలో ఉన్నప్పుడు ఆదుకునేవాడే నిజమైన స్నేహితుడని, అటువంటి స్నేహం సమాజానికి రక్షణ కవచమని కవి వర్ణించిన తీరు ప్రశంసనీయం.

కేవలం అక్షర జ్ఞానం విద్య కాదు, అది వివేకాన్ని, క్రమశిక్షణను ప్రసాదించాలని రచయిత ఆకాంక్షించారు. 'చదువు నేర్చిన బిడ్డలే జాతి సంపద' అని చెబుతూ, విద్యార్థులకు మార్గదర్శనం చేశారు. డా. బి.ఆర్. అంబేద్కర్ గారి ఆశయాలను స్ఫూర్తిగా తీసుకుని, మానవత్వం విలువలు కలిగిన పౌరులుగా ఎదగాలని పిలుపునిచ్చారు.

డా. దార్ల వెంకటేశ్వరరావు గారు తమ పద్యాలలో ఎక్కడా క్లిష్టమైన పదజాలాన్ని వాడకుండా, తేటతేనెల తెలుగులో, సరళమైన శైలిలో గొప్ప జీవన సత్యాలను నిక్షిప్తం చేశారు. ప్రతి పద్యం చివర 'దారి చూపించు నట్టిది దార్ల మాట' అనే మకుటం ఒక హెచ్చరికలా, ఒక భరోసా లా వినిపిస్తుంది. ప్రస్తుత కాలంలో ఇటువంటి శతకాలు రావడం సాహిత్యానికి మాత్రమే కాకుండా, సమాజానికి కూడా ఎంతో అవసరం. దార్ల వారు తమ కలం ద్వారా మరిన్ని ఇటువంటి సామాజిక స్పృహ కలిగిన, నీతిని ప్రబోధించే శతకాలను వెలువరిస్తారని, భవిష్యత్ తరాలకు మార్గదర్శకులుగా నిలుస్తారని ఆశిస్తున్నాను.

డా. దార్ల వెంకటేశ్వరరావు గారు చేపట్టిన ఈ సాహిత్య యజ్ఞం నిరంతరం కొనసాగాలి. మీరు ఇంకా మరెన్నో శతకాలను, సాహిత్య వ్యాసాలను రచించి తెలుగు భాషా సరస్వతిని అలంకరించాలని మనసారా కోరుకుంటున్నాను.

Bureddy blooms.

B.RamakrishnaReddy

Paloncha.

Ph: 7382546949.

( అక్షరి వాట్సాప్ గ్రూప్, 8.2.2026 సౌజన్యంతో)

కామెంట్‌లు లేవు: